Zakelijk

Wachtwoord vergeten

U krijgt een mail met instructies voor wijzigen van het wachtwoord.
Winkelwagen

Vrije Academie TV

Dé manier om thuis ook te genieten van kunst en cultuur.

Bij elkaar komen, musea bezoeken, lezingen bijwonen.... Het kan even niet. Maar in de tussentijd delen we graag zoveel mogelijk over onze favoriete onderwerpen. Via de nieuwsbrief sturen we twee keer per week een nieuwe artbite. Ook tippen we u over online musea, interessante boeken en andere info die het binnenzitten wat leuker maken!

Totdat we elkaar weer treffen in de collegezaal, blijf gezond!

 

 

Artbite - Jardin d'émail

Sinds 1974 is Jardin d'émail van Jean Dubuffet voor velen dé favoriet van de beeldentuin van het Kröller-Müller Museum. Na een grondige restauratie van zes jaar straalt het kunstwerk weer te midden van het groen.

Hoe is de beeldentuin in 1961 ontstaan? Wat was er uniek aan dit concept? En wat maakt het zwarte-witte landschap van Dubuffet zo bijzonder? Lisette Pelsers, directeur van het Kröller-Müller Museum, neemt u in deze Artbite mee de tuin in!

Artbite - De Uil in de kunst

Wat is de overeenkomst tussen Jheronimus Bosch zijn 'Tuin der Lusten', de 'Malle Babbe' van Frans Hals en een geldmunt uit de oudheid? Op alle drie staat een uil afgebeeld.

In de kunst komen uilen in allerlei betekenissen voor: domheid, wijsheid en het goed kijken. Frederike bespreekt in deze Artbite de symboliek van de uil en laat u met andere ogen naar een aantal bekende kunstwerken kijken!

Artbite - Hollandse luchten

Door de eeuwen heen een inspiratiebron voor vele kunstenaars: Hollandse luchten. Van dramatische wolkenluchten tot blauwe luchten vol met licht. Jacob van Ruisdael is er wereldberoemd mee geworden. Maar welke kunstenaars zijn nog meer gefascineerd door de schoonheid van de Hollandse lucht? Frederike belicht in deze Artbite een aantal voorbeelden, waaronder de hedendaagse kunstenares Anke Roder en landschapsfotografe Saskia Boelsums.

 

Filobite - Beïnvloedt de crisis de manier waarop we werk waarderen?

De intelligente lockdown dwong ons een stap terug te doen. Zowel in ons dagelijks leven als in de samenleving. Zonder de vitale en cruciale beroepen konden we deze crisis niet te lijf gaan. Dat besef, confronteert ons ook met de vraag: Hoe betekenisvol is ons eigen werk eigenlijk? Misschien heeft de coronacrisis de manier waarop u werk waardeert ook wel veranderd.

Filosoof Mats Lodenstijn reflecteert in deze Filobite op de nieuwe inzichten en vraagt zich af of deze crisis een kantelpunt zou zijn.

Meer filosofie? Bekijk ook Mats zijn lezing over het stoïcisme.

Artbite - Het Goede en het Slechte bestuur

Waan u even in Siena in het Palazzo Pubblico voor de prachtige fresco’s van Ambrogio Lorenzetti (ca. 1290-1348). Het is de eerste grote profane fresco in de middeleeuwen, geschilderd in opdracht van de stadsbestuurders mét een boodschap waar wij vandaag de dag nog lering uit kunnen trekken.

Welke verhalen verbeelden de fresco’s? En wie zijn er afgebeeld? Frederike zoomt in deze Artbite in op de details van zowel het goede als het slechte bestuur!

Modebite - Wijde rokken

Wijde rokken komen in de modegeschiedenis veel voorbij. Van de fardegalijn (wielvorm) in de zestiende eeuw tot de petticoats in de jaren 50. Waarom wordt het modesilhouet breder? En hoe wordt een rok zo wijd? Kostuumhistorica Birthe Weijkamp neemt u mee in de wereld van de wijde rok!

Speciaal voor deze Modebite trekt Birthe als voorbeeld een negentiende eeuwse huisjapon en fleurige petticoat-jurk uit de kast.

Artbite - Wijze en dwaze maagden

Veel middeleeuwse kerkportalen verbeelden het verhaal van 'De wijze en dwaze maagden'. Frederike bespreekt een aantal interessante voorbeelden en neemt u mee door de eeuwen heen.

Onder meer prachtige sculpturen vol met emoties aan buitenkant van de Dom van Maagdenburg en een hedendaagse verbeelding in Edinburgh komen in deze Artbite voorbij. Maar ook dichterbij huis, in de buurt van Zutphen, zijn de wijze en dwaze maagden te vinden!

Artbite - Peter Paul Rubens

De Vlaamse schilder Rubens vertrekt rond 1600 uit Antwerpen om in Italië zijn opleiding te voltooien. In Rome weet hij met zijn diplomatieke kwaliteiten in 1608 de opdracht binnen te slepen voor het altaarstuk van de Chiesa Nuova. Toch komt het doek uiteindelijk niet in Rome, maar in Antwerpen te hangen en zorgt het werk ervoor dat Rubens ook daar naam maakt.

Bent u benieuwd waarom? En welke schilderijen op leisteen wél in de Chiesa Nuova komen te hangen? Peter vertelt u in deze Artbite er meer over!

Artbite - Giovanni Boccaccio’s Decamerone 

Een verzameling van honderd verhalen vol met liefde en humor, vertelt door zeven vrouwen en drie mannen, inspireren sinds de pestepidemieën van de veertiende eeuw vele kunstenaars. Schrijver Giovanni Boccaccio, één van de grote van de Italiaanse middeleeuwse literatuur, tekende ze op in: Decamerone.

Door de eeuwen heen is Decamerone meerdere keren opnieuw uitgegeven. In deze Artbite bespreekt Frederike er een aantal. Onder meer de optekeningen van John William Waterhouse en Sandro Botticelli komen voorbij. En niet te vergeten een bijzondere theatervertelling van nu!

 

Artbite - De Staalmeesters

Frans van der Avert, directeur van Paleis Soestdijk, vertelt u in deze Artbite over één van zijn favoriete kunstwerken: De Staalmeesters (1662) van Rembrandt. Het schilderij heet officieel De waardijns van het Amsterdamse lakenbereidersgilde en hangt sinds 1885 in het gebouw dat wij nu kennen als het Rijksmuseum.

Wat maakt dit enorme doek van Rembrandt zo bijzonder? Frans belicht een aantal interessante elementen en neemt u mee langs de plekken waar het schilderij heeft gehangen.

Artbite - Edward Hopper

Een schilderij dat de laatste weken regelmatig op sociale media voorbij komt is Nighthawks uit 1942 van de Amerikaanse schilder Edward Hopper. De leegte, eenzaamheid en vervreemding roepen vandaag de dag associaties op met de totale leegte die nu in steden heerst. 

Hopper heeft op doek vele vergelijkbare scènes gecreëerd. Frederike Upmeijer neemt u in deze Artbite kort mee door Hoppers leven en bespreekt een aantal beroemde schilderijen uit zijn oeuvre.

Filobite - Stoïcisme in tijden van Corona

De eeuwenoude wijsheden van het stoïcisme kunnen ons helpen door de Corona crisis heen te komen. Bent u benieuwd hoe deze filosofiestroming gemoedsrust en op den duur geluk kan creëren? Filosoof Mats Lodenstijn neemt u in deze Filobite mee in de geschiedenis van het stoïcisme en vertaalt de kerngedachte ‘Wat aan ons is, en wat niet aan ons is' naar het nu. Slecht oordelen over de verplichtingen van de intelligente lockdown heeft geen zin, beter kunnen we ons in lijn met de stoïcijnen focussen op wat nog wel kan.

Artbite: Beauty is a line

De lijn speelt door de eeuwen heen een belangrijke rol in de beeldende kunst. Frederike Upmeijer neemt u tijdens deze Artbite mee in de ontstaansgeschiedenis van de lijn. Aanleiding hiervoor is de tentoonstelling Beauty is a line in het Rijksmuseum Twenthe.

U hoort over de eerste lijntekening die volgens de mythen te herleiden is naar de dochter van een Griekse pottenbakker. Daarna passeren Michelangelo, aquarellist John Ruskin, expressionist Kirchner en natuurlijk Picasso én Matisse de revue. Die laatste creëerde een eigen vormentaal van lijnen en gekleurd papier.

Artbite: Met Frederike Upmeijer in Moskou

Frederike Upmeijer neemt u digitaal mee naar een bijzonder museum in het hart van Moskou: de Tretjakovgalerij. Hier huisvest de indrukwekkende verzameling Russische schilderkunst (van iconen tot negentiende eeuwse kunst) van textielhandelaar, verzamelaar en mecenas Pavel Tretjakov (1832-1898).

In deze Artbite belicht Frederike een aantal schilderijen uit de collectie. Onder meer een landschap waar roeken de langverwachte lente aankondigen en een schilderij met spelende beren die later hét gezicht werden van een Russische chocoladereep.

Artbite: Decoratie van het Paleis op de Dam

Normaal is het op Koningsdag vol op de Dam in onze hoofdstad. Vandaag zal het er rustig zijn. Mariska neemt u graag mee in gedachten. Ze geeft u in deze artbite o.a. een geheugensteuntje om te onthouden op hoeveel palen het gebouw is gebouwd. Ook vertelt ze over de voorstudies, voor bijvoorbeeld de achtergevel, die in het Rijksmuseum te zien zijn. Komt u in gedachten even mee?

Artbite - Ovidius' Metamorfosen

Literatuur uit de oudheid als inspiratie voor de beeldende kunsten door de eeuwen heen met alle menselijke tekortkomingen die we nu ook nog zien, in prachtige verhalen. De Romeinse dichter Publius Ovidius Naso beschreef rond het jaar 0 (n. Chr.) diverse verhalen over gedaanteveranderingen in zijn Metamorfosen.

Frederike belicht de symboliek in de mythische verhalen over Pan en zijn nimf Syrinx, Zonnegod Helios en Phaëton en Europa en vrouwenverslinder Zeus. Stuk voor stuk verhalen die door de eeuwen heen menig kunstenaar inspireerden.

Artbite - Cy Twombly

Tijdens een bezoek aan de aan de Chiesa Nuova in Rome (Santa Maria in Vallicella) - waar Frederike al zo vaak is geweest - ontdekt ze ineens het gedenkteken van Cy Twombly. De in 2011 overleden Amerikaanse kunstenaar is een van haar favorieten.

Twombly was niet zo bekend als bijvoorbeeld zijn tijdgenoot Pollock, maar hij hoort wel degelijk tot de groten van de moderne kunst. Frederieke zoomt in op zijn twaalfdelige reeks uit 2001 die hij maakte voor de biënnale in Venetië. Hij schildert op zeer expressieve wijze, zeer gedetailleerd en met veel kleur de bloedige slag bij Lepanto in 1571.

Artbite - David Hockney

David Hockney verrast ons tijdens de lockdown met een prachtige iPad tekening van narcissen. Hij herinnert ons eraan dat de lente zich door niets laat stoppen. De 82-jarige Hockney maakte zijn kunstwerk eind maart bij zijn huis in Normandië, waar hij in zelfquarantaine is gegaan. Docente Mariska Doesburg vertelt u over David Hockney!

Filobite - Vrije tijd en ledigheid

Filosoof Mats Lodenstijn leeft in deze Corona crisistijd - zoals zovelen - alsof hij continue iets zou kunnen missen. Hij bekijkt doorlopend het nieuws en ziet veel mensen hetzelfde doen. ‘Liever zomaar iets doen dan niets doen’. In 1882 schreef Friedrich Nietzsche De Vrolijke Wetenschap. Hij ziet de ademloze, wilde arbeidsethos van Amerika naar Europa komen. Hij pleit voor verpozingstijd, even echt niets doen en nadenken over je leven of een goed gesprek te voeren met vrienden. Een vita contemplativa. Mats leest voor uit Nietzsches meesterwerk!

Artbite - Regentenstuk Spinhuis

Judikje Kiers, directeur van het Amsterdam Museum, vertelt over het Regentenstuk Spinhuis uit 1650. Dit stuk hangt in de Grote Zaal van de Hermitage Amsterdam. We zien de regentessen en regenten van het Spinhuis tijdens een administratief overleg. Het spinhuis was er voor vrouwen die verdacht werden van bedelarij, diefstal of prostitutie. Ze werden gestraft, maar ook weer op het rechte pad gebracht.

Bartholomeus van der Helst portretteert op fenomenale wijze een kijkje in een levend, alledaags tafereel uit de zeventiende eeuw in Amsterdam. Kijkt u mee?

Artbite - Noli me tangere

Voor de een is Pasen een lentefeest, voor de ander een Christelijk feest. Voor beide is de basis het teken van nieuw leven: het leven is sterker dan de dood. Hoop, waarde en lef winnen van hopeloosheid, zinloosheid en angst. Daarom is Pasen zo waardevol, juist in deze uitzonderlijke en hectische tijd waarin de wereld zich verkeerd.

Fris uw kennis over Pasen op met deze speciale Artbite. Kunsthistorica en docente Karin Braamhorst vertelt in het kort het Bijbelse verhaal aan de hand van belangrijke passages en figuren die ook in de kunsttradities voorbij komen!

Biobite - Hoe werkt een virus?

Virussen zijn feitelijk niets anders dan kopieermachines. Ontelbare discussies zijn er gevoerd of ze nu wel of niet leven, maar ondertussen zitten we wel midden in een pandemie van alweer een virus dat we van een ander zoogdier cadeau gekregen hebben. Kees Boele, bioloog en docent bij de Vrije Academie volgt in het kader van een gepland actualiteitencollege de wetenschappelijke studies rond Covid-19. In deze "biobite" geeft hij een kort college virologie.

Kees legt u graag in 5 minuten uit hoe een virus te werk gaat. Wat gebeurt er met het virus en ons immuunsysteem als deze met elkaar in contact komen? Ook gaat hij in op de overeenkomsten van Covid-19 en de andere corona-virussen zoals SARS. En waar komt het huidige Corona virus vandaan?

Artbite - Donald Judd

Reizen kan even niet. Peter neemt u in deze Artbite dan ook graag - in gedachten - mee naar een bijzondere plek in zijn leven. Een piepkleine plek in Texas, Marfa. Daar vond hij het ultieme contrast tussen high art en de woestijn. U kent hem als kenner van de zeventiende eeuw, maar de hedendaagse en moderne kunst boeit en roert hem ook! Hedendaagse kunst vindt hij fascinerend, onbegrijpelijk en spannend. En hij vindt het prettig dat hij er juist nog niet alles vanaf weet.

Artbite - Emilie Gordenker over Jo Bonger

Emilie Gordenker is sinds 1 februari 2020 directeur bij het Van Gogh Museum. Een gekke periode om van start te gaan, maar des te meer tijd om het levenswerk van Vincent via zijn schoonzus Jo Bonger te onderzoeken. Zij was na de dood van Vincent en haar man Theo in het bezit van alle schilderijen én brieven van Vincent.

Artbite - Jaume Plensa

De Catalaanse beeldhouwer Jaume Plensa maakt sculpturen die je ogen voor de gek houden. Sinds ArtZuid 2015 is docente Mariska Doesburg groot fan! Ze vertelt over 'Duna' en waar in Nederland je dit beeld kan bewonderen.

Artbite - Hieronymus en de leeuw

Via Thessaloniki, de bestemming van de afgelaste jubileumreis, neemt Frederike Upmeijer je mee naar een laatmiddeleeuws kerkje. Van onder tot boven gedecoreerd, met fantastische fresco's uit het begin van de 14e eeuw. Een van de voorstellingen die daar te zien is, is Hieronymus en de leeuw. Hieronymus overwint zijn angst voor de leeuw en verwijdert een pijnlijke doorn uit zijn poot. De leeuw blijft als dank voor altijd bij Hieronymus.

Zie je Hieronymus, dan zal je dus ook vaak de leeuw zien. Frederike vertelt over deze voorstelling, die op veel meer plekken te zien is.

Artbite - Bernini's geheime liefde

Constance Bonarelli zette Bernini in vuur in vlam. Ze was de vrouw van een van Bernini's medewerkers, maar bedroog ook Bernini. Met zijn eigen broer! Of hij dat accepteerde vertelt Peter in zijn laatste Artbite.

Artbite - Bernini's Roof van Persephone

De Roof van Persephone, een beroemd beeld van Bernini, is voor Peter van Duinen de sleutel voor zijn hele studie kunstgeschiedenis en het vak wat hij is gaan uitoefenen als docent, spreker en directeur van de Vrije Academie. Peter vertelt over het Rome in de tijd van Bernini, de opdrachtgever Scipione Borghese én waarom het beeld zo bijzonder is.

NIEUW: Artbites

Het favoriete onderwerp van directeur Peter van Duinen is op dit moment Caravaggio-Bernini. Het corona virus verstoort zijn jubileumlezingen in het land. Hij vertelt u er graag meer over in zijn online Artbites.

Mondriaan - Godfather van de moderne kunst

In 2017 vierden we 100 jaar Mondriaan en De Stijl. Maar wat maakt Mondriaan nou de Godfather van de moderne kunst.

Bezoek het Van Gogh Museum

U hoeft niet naar buiten om elk hoekje van het Gogh Museum te ontdekken. Via Google Arts Institute kunt u wereldwijd musea bezoeken. We beginnen graag in de buurt, in Amsterdam bij het Van Gogh Museum.

Klik hier om bijvoorbeeld de Amandelbloesem op zaal te zien.